അലാസ്ക എന്ന ഭൂപ്രദേശം റഷ്യയുടെ കൈവശത്തിൽ നിന്നും അമേരിക്കയുടെ ഭാഗമായി മാറിയത് ലോകചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വിസ്മയകരമായ ഒരു ഇടപാടിലൂടെയാണ്. ഇന്ന് അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ സംസ്ഥാനമായ അലാസ്ക, ഒരുകാലത്ത് റഷ്യയുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമായിരുന്നു എന്നത് പലരെയും അത്ഭുതപ്പെടുത്തിയേക്കാം. തന്ത്രപരമായ കാരണങ്ങളാലും സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധികൾ മൂലവും റഷ്യ തന്നെ മുൻകൈയെടുത്ത് അമേരിക്കയ്ക്ക് വിറ്റ ഈ പ്രദേശം, പിൽക്കാലത്ത് ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രകൃതിവിഭവ ശേഖരമായി മാറുകയായിരുന്നു.
പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യ പകുതിയിൽ റഷ്യൻ പര്യവേഷകരാണ് അലാസ്ക കണ്ടെത്തിയത്. തുടർന്ന് ‘റഷ്യൻ അമേരിക്ക’ എന്ന പേരിൽ ഈ പ്രദേശം റഷ്യയുടെ ഭരണത്തിന് കീഴിലായി. തുടക്കത്തിൽ കടൽനായ്ക്കളുടെയും മറ്റ് മൃഗങ്ങളുടെയും രോമ വ്യാപാരത്തിലൂടെ (Fur trade) റഷ്യയ്ക്ക് അവിടെനിന്ന് നല്ല ലാഭം ലഭിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടായപ്പോഴേക്കും ഈ സാഹചര്യം മാറാൻ തുടങ്ങി. അമിതമായ വേട്ടയാടൽ കാരണം മൃഗങ്ങളുടെ എണ്ണം കുറയുകയും രോമ വ്യാപാരം ലാഭകരമല്ലാതാവുകയും ചെയ്തു. കൂടാതെ റഷ്യയിൽ നിന്ന് വളരെ അകലെ കിടക്കുന്ന ഈ പ്രദേശം സംരക്ഷിക്കുക എന്നത് റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന് വലിയൊരു സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയായി മാറി. ഭരണപരമായ ചെലവുകളും സൈനിക സംരക്ഷണവും റഷ്യൻ ഖജനാവിനെ തളർത്താൻ തുടങ്ങി.
ഈ സമയത്താണ് ക്രിമിയൻ യുദ്ധത്തിൽ റഷ്യ പരാജയപ്പെടുന്നത്. ബ്രിട്ടനോടും ഫ്രാൻസിനോടും പരാജയപ്പെട്ട റഷ്യ സാമ്പത്തികമായി വലിയ തകർച്ച നേരിട്ടു. ബ്രിട്ടൻ അലാസ്ക പിടിച്ചെടുക്കുമോ എന്ന ഭയവും റഷ്യക്കുണ്ടായിരുന്നു. ബ്രിട്ടന്റെ കോളനിയായിരുന്ന കാനഡയ്ക്ക് തൊട്ടടുത്താണ് അലാസ്ക സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് എന്നത് റഷ്യയുടെ ആശങ്ക വർധിപ്പിച്ചു. ശത്രുരാജ്യമായ ബ്രിട്ടന് ഈ പ്രദേശം സൗജന്യമായി വിട്ടുകൊടുക്കുന്നതിനേക്കാൾ നല്ലത്, അക്കലത്തെ തങ്ങളുടെ സുഹൃദ് രാജ്യമായ അമേരിക്കയ്ക്ക് ഇത് വിൽക്കുന്നതാണെന്ന് റഷ്യൻ സാറായ അലക്സാണ്ടർ രണ്ടാമൻ തീരുമാനിച്ചു. അക്കാലത്ത് അമേരിക്കയും റഷ്യയും തമ്മിൽ മികച്ച നയതന്ത്ര ബന്ധമാണ് നിലനിന്നിരുന്നത്.
1867-ലാണ് ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ‘അലാസ്ക പർച്ചേസ്’ നടക്കുന്നത്. അമേരിക്കൻ സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി വില്യം എച്ച്. സീവാർഡും റഷ്യൻ പ്രതിനിധി എഡ്വേർഡ് ഡി സ്റ്റോക്കലും തമ്മിൽ മാസങ്ങൾ നീണ്ട ചർച്ചകൾക്കൊടുവിൽ 7.2 ദശലക്ഷം ഡോളറിന് അലാസ്ക കൈമാറാൻ കരാറായി. ഇന്നത്തെ കണക്കനുസരിച്ച് നോക്കിയാൽ ഒരേക്കർ ഭൂമിക്ക് വെറും രണ്ട് സെന്റ് എന്ന നിലയിലുള്ള വളരെ കുറഞ്ഞ തുകയായിരുന്നു അത്. 1867 മാർച്ച് 30-ന് വാഷിംഗ്ടണിൽ വെച്ച് ഈ കരാർ ഒപ്പിട്ടു. ആ വർഷം ഒക്ടോബറിൽ അലാസ്കയിൽ ഔദ്യോഗികമായി അമേരിക്കൻ പതാക ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു.
കൗതുകകരമായ വസ്തുത എന്തെന്നാൽ, ഈ കരാർ അക്കാലത്ത് അമേരിക്കയിൽ വലിയ വിമർശനങ്ങൾക്കും പരിഹാസങ്ങൾക്കും ഇടയാക്കിയിരുന്നു എന്നതാണ്. ഉപയോഗശൂന്യമായ ഒരു ഹിമപ്രദേശം വാങ്ങാൻ ഇത്രയും വലിയ തുക ചിലവാക്കിയതിനെ ‘സീവാർഡിന്റെ വിഡ്ഢിത്തം’ (Seward’s Folly) എന്നും ‘സീവാർഡിന്റെ ഐസ് ബോക്സ്’ എന്നുമാണ് പല മാധ്യമങ്ങളും വിശേഷിപ്പിച്ചത്. അമേരിക്കൻ ജനതയ്ക്കും രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കൾക്കും അന്ന് അലാസ്കയുടെ പ്രാധാന്യം മനസ്സിലായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ ഈ വിമർശനങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടു.
1890-കളിൽ അലാസ്കയിൽ വൻതോതിൽ സ്വർണ്ണശേഖരം കണ്ടെത്തുകയായിരുന്നു. ഇത് അലാസ്കയിലേക്കുള്ള ജനപ്രവാഹത്തിന് കാരണമായി. തുടർന്ന് ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അവിടെ വൻതോതിലുള്ള പെട്രോളിയം നിക്ഷേപവും പ്രകൃതിവാതക ശേഖരവും കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന് അമേരിക്കയുടെ സാമ്പത്തിക രംഗത്തും തന്ത്രപരമായ പ്രതിരോധ മേഖലയിലും അലാസ്ക നൽകുന്ന സംഭാവന വിലമതിക്കാനാവാത്തതാണ്. പണ്ട് വിഡ്ഢിത്തമെന്ന് കരുതിയ ആ കരാർ, ലോക ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും മികച്ച സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളിൽ ഒന്നായി ഇന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. 1959 ജനുവരി 3-നാണ് അലാസ്ക ഔദ്യോഗികമായി അമേരിക്കയുടെ 49-ാമത്തെ സംസ്ഥാനമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടത്.
